
چاپ سیلک چیست
چاپ سیلک که در خارج از ایران آن را با نام Screen printing میشناسند، یکی از روشهای مهم و پرکاربرد در صنعت چاپ است که برای تولید محصولات با کیفیت بالا و قابلیت چاپ روی سطوح مختلف مورد استفاده قرار میگیرد، که در آن از قالبهایی به نام شابلون استفاده میشود. پارچه در زبان انگلیسی به معنای سیلک می باشد. از آنجایی که در چاپ سیلک از شابلونهایی که جنس پارچه یا توری دارند استفاده میشود، به آن چاپ سیلک (پارچه) می گویند.
به عملیاتی که طی آن جوهر و یا مرکب چاپی از یک صفحه مشبک و صاف عبور کرده و طرح نهایی را تشکیل می دهد، چاپ سیلک می گویند. غیرقابل نفوذ کردن قسمت های خاصی از صفحه مشبک به جوهر چاپ، یک شابلون ایجاد می کند؛ که مانع از عبور جوهر چاپ از صفحه می شود. بر روی قالب های چوبی یا فلزی، تور ابریشمی آغشته به یک ماده حساس به نور مثل ژلاتین را قرار می دهند و بعد از نوردهی آن را می شورند.
تصویر به دست آمده ، توسط جوهری که از این توری عبور می کند، چاپ می شود. این پارچه توری ظریف که به قاب فلزی یا چوبی وصل شده و محکم کشیده شده تا به صاف ترین حالت خودش باشد، یک صفحه چاپ را تشکیل می دهد. به طور سنتی توری این صفحات از ابریشم ساخته می شدند، اما امروزه اغلب از مواد مصنوعی و سنتزی مانند “تریلن” که از بسپاره های شیمیایی است، ساخته می شوند.(یا نایلون و پلیمرهای دیگر)
در گام بعدی، غلطک های آغشته شده به رنگ را با فشار بالا از روی شابلون طراحی شده، عبور می دهند و طرح مورد نظر روی پارچه چاپ می شود. این عمل سبب میشود که رنگ ها به خوبی به پارچه منتقلشده و طرح رنگی مورد نظر روی قطعه کار شکل گرفته و بدین ترتیب عمل چاپ صورت می گیرد.

مراحل چاپ سیلک
در مرحله اول باید طرح را روی کاغذ کالک برای ساخت شابلون، پرینت کنید. در مرحله بعدی همانطور که قبلا توضیح دادیم به یک شابلون تهیه شده از قالب چوبی یا فلزی نیاز داریم که یک توری از جنس پلی استر یا ابریشم را محکم روی آن کشیده در حالی که به ماده حساس به نور آغشته می باشد و صبر می کنیم تا خشک شود. بعد از این که توری خشک شد، کاغذ کالک طراحی شده را روی آن قرار دهید. قسمتهای چاپ شده کاغذ کالک به نور UV یا نور ساده، اجازه عبور نمیدهند و در نهایت نور به قسمتهای سفید و بدون رنگ شابلون برخورد میکند. ماده حساس به نور که با لاک مخصوص ترکیب شده بود، بعد از قرار گرفتن در معرض نور، سخت خواهد شد.
با وجود کاربردهای فراوانی که این روش چاپی دارد، در تمامی این کاربردهای مختلف باید مراحل اجرایی چاپ به درستی انجام شود. بنابراین مراحل چاپ سیلک به سه مرحله فرایند های پیش از چاپ، هنگام چاپ و پس از چاپ تقسیم می شوند.
کاربردهای چاپ سیلک در صنعت چاپ
ارزانترین و ساده ترین کاربرد چاپ سیلک مربوط به چاپ صنعتی در مورد کالاهای مصرفی میشود. در این روش انواع تصاویر تبلیغاتی روی محصولات مختلفی مثل شیشههای شیر پاستوریزه، آب معدنی و نوشابه گرفته تا پارچه، چینی، سرامیک، فلز، تابلوهای راهنمایی و رانندگی، پلاک منازل و حروف روی دستگاههای مختلف همچون لوازم الکترونیکی قابل چاپ هستند. علاوه بر این میتوان از این چاپ برای چاپ پوسترهای تبلیغاتی بزرگ نیز استفاده کرد.
هنرمندان، از چاپ سیلک برای ایجاد تصاویر پیچیده و پیشرفته استفاده میکنند. از آنجایی که با این نوع از چاپ، میتوان روی اجسام با شکلهای مدور و غیر مسطح نیز تصاویر را چاپ کرد، هنرمندان خلاقیت خود را به کار میگیرند و با ترکیب روشهای کهن و جدید چاپ سیلک، آثار هنری منحصر به فردی را ایجاد میکنند. از چاپ سیلک معمولاً برای چاپ کتاب استفاده نمیشود، اما گاهی اوقات برای صحافی کتابهای ارزشمندی که جلد گالینگوردارند، از این روش برای چاپ تصاویر منحصر به فرد استفاده می کنند.
